Home - Kunstenaars - Galeries - Musea - Exposities  


Lach... en Vergeet! Liedjes van joodse artiesten

 
Hollandsche Schouwburg 64 (Revue Operette)

Over de expositie

Een fluitje van een cent, Als ik tweemaal met m’n fietsbel bel, Goedenacht en welterusten, Meneer Dinges weet niet wat swing is… In het Prentenkabinet van het Joods Historisch Museum zijn bekende en minder bekende liedjes van joodse artiesten, componisten, ‘humoristen’ of tekstschrijvers te zien én te horen. Een audiotour met tientallen liedjes en oude geluidsopnamen, voert ons terug naar de tijd van, onder anderen, Eduard Jacobs, Louis en Heintje Davids, Stella Fontaine en Max van Praag.
+ + lees meer...

De tentoonstelling Lach… en Vergeet! leidt ons door de wereld van vermaak van vóór de televisie. In de periode tussen 1890 en 1960 maakten Nederlandse artiesten dankbaar gebruik van het fenomeen bladmuziek om hun liedjes en voordrachten massaal aan de man te brengen. Een aanlokkelijke illustratie op de omslag moest een liedje ‘verkopen’. Hiervoor werden kosten noch moeite gespaard. Ontwerpers en kunstenaars werden ingeschakeld om de bladmuziekomslagen vorm te geven. De illustraties van de bladmuziek tonen de ontwikkelingen in de maatschappij, de kunststijlen, mode en ook het uitgaansleven van toen: een vervlogen tijd waarin gracieuze, lieftallige dames en charmante heren nog de foxtrot, tango en charleston dansten. De mooi geïllustreerde en gedecoreerde bladmuziek geeft een kleurrijk beeld van het wervelende uitgaansleven waarin (Amsterdamse) joden een prominente rol speelden.

De bladmuziek toont ons een spiegel van een tijd die – zoals verzamelaar Jaap van Velzen ons op het hart drukt ‘te rijk en te groots is geweest om te vergeten’. Het materiaal is deels afkomstig uit de eigen collectie, maar vooral uit de grote verzameling bladmuziek van Jaap van Velzen. Verder zijn uit de collecties van het Theater Instituut Nederland en het Nederlands Filmmuseum affiches, een kostuum en accessoires te zien.

Met de videopresentatie Tot het doek valt wordt ook in de Hollandsche Schouwburg aandacht besteed aan de thematiek van de tentoonstelling Lach… en Vergeet! De Hollandsche Schouwburg bood immers vele joodse artiesten een podium voor hun kunsten. De wetenschap dat de Hollandsche Schouwburg in de zomer van 1942 in gebruik werd genomen als verzamelplaats voor deportatie, zet deze plek van vermaak in een ander licht.

Evenementen

Inleiding op de tentoonstelling Lach… en vergeet! Liedjes van joodse artiesten.
Door een rondleider van het JHM in het auditorium.
woensdag, oneven weken, 14.30: 11 en 25 maart, 8 en 22 april, 6 en 20 mei, 3 en 17 juni.

zondag 8 maart, 14.30
Film
De Jantjes (Nederland, 1934, Jaap Speyer, Nederlands gesproken, zwart-wit, 91 min.)
De Jantjes, de tweede Nederlandse geluidsfilm, gaat over de wederwaardigheden van de Jordaanse matrozen Schele Manus en Dolle Dries en hun vrouwen Jans en Blonde Greet en is vooral bekend van de onsterfelijke liedjes als ‘Draaien, altijd maar draaien!’ en ‘Omdat ik zoveel van je hou’ gezongen door de sterren van de revue, Sylvia Poons en Heintje Davids. Het is de eerste film die opgenomen is in ‘Hollandsch Hollywood’, de Cinetone Sudio’s in Duivendrecht.

donderdag 12 maart, 16.30
Lezing
Joods theater tijdens de bezetting door Hans van der Veen, Theater Instituut Nederland.
Aansluitend vertoning van de videopresentatie Tot het Doek valt.

zondag 15 maart, 14.30
Lezing
Zo werd vroeger muziek gemaakt, muziek die je niet wilt vergeten door Jaap van Velzen, verzamelaar
Oude 78-toeren en langspeelplaten met bekende en minder bekende liedjes van Sylvain Poons, Johnny en Jones, Louis Davids en vele anderen, worden door kenner Jaap van Velzen gedraaid en aan elkaar gepraat.
Reserveren noodzakelijk: T (020) 5310374 of E evenementen@jhm.nl

zondag 22 maart, 14.30
Film
Bleeke Bet (Nederland, 1934, Richard Oswald, Nederlands gesproken, zwart-wit, 106 min.)
Een bekend liedje gezongen door een bekende revuester: dat werkt altijd, zo meende men in de Nederlandse filmindustrie van de jaren dertig. Jordaanmusical De Jantjes was er een enorme hit mee geworden, dus waarom niet nog een keer. En aldus kwam Bleeke Bet tot stand, over de liefdesperikelen van zeeman Ko Monjé en diens vriendin Jans, met liedjes van onder anderen Jopie Koopman, Fien de la Mar en Sylvain Poons.

zondag 29 maart, 14.30
Film
Op stap (Nederland, 1935, Ernst Winar, Nederlands gesproken, zwart-wit, 82 min.)
Het overbekende ‘Als je voor een dubbeltje geboren bent, bereik je nooit een kwartje’ is niet alleen een liedje in Op stap, het is ook de strekking van deze film over de pianostemmer Janus Fortuin. Janus leeft arm maar tevreden met zijn vrouw en dochter Polly in Amsterdam-zuid. Polly’s verloofde George droomt van een carrière in de muziek. Het bezoek van de rijke oom Barend uit Batavia vormt het begin van een hele reeks misverstanden.

zondag 5 april, 13.00, 14.00, 15.00 (Museumweekend)
Muziek
Johnny& Jones, liedjes uit de theatervoorstelling Meneer Dinges (www.amsterdamskleinkunstfestival.nl)
Tijdens het Museumweekend zal de cast van de theatervoorstelling Meneer Dinges (Rob van de Meeberg, Martin van Dijk, Theun Plantinga en Victor Mentink) verschillende nummers van het duo Johnny&Jones live ten gehore brengen. De gehele voorstelling is te zien van 14 t/m 25 april 2009 in Theater Bellevue. Zie voor meer informatie www.amsterdamskleinkunstfestival.nl

zondag 12 april (Paasvakantie)
Filmmarathon
11:30 De Jantjes, 13:15 De familie van mijn vrouw, 15:00 Op Stap

maandag 13 april (Paasvakantie)
Filmmarathon
11:30 Bleeke Bet, 13:30 Een koninkrijk van een huis, 15:15 Hollandsch Hollywood

zondag 10 mei, 14.30
Film
De familie van mijn vrouw (Nederland, 1935, Jaap Speyer, Nederlands gesproken, zwart-wit, 86 min.)
De in 1891 in Amsterdam geboren Jaap Speyer vertrok op jeugdige leeftijd naar Duitsland om er zijn heil te zoeken in de filmindustrie. En met succes: op 26-jarige leeftijd regisseerde hij zijn eerste film. Er zouden nog tientallen volgen (o.a. De Jantjes en Malle gevallen). Speyers derde Nederlandse speelfilm werd minder positief ontvangen, maar kent historisch interessante optredens van toenmalige (revue)sterren als Johan Kaart jr. en Sylvain Poons.

zondag 24 mei, 14.30
Film
Hollandsch Hollywood (Nederland, Nederlands gesproken, zwart-wit, 89 min.)
Zoals Fien de la Mar het al zong in haar ode aan de Cinetone-studio's: "De filmartiesten stromen naar Duivendrecht met spoed... naar ons Hollandsch Hollywood." De dvd brengt een liedjescompilatie met clips uit de grootste vooroorlogse Nederlandse succesfilms (met o.a. Louis Davids, Heintje Davids, Lou Bandy, Johan Kaart en Jopie Koopman).

zondag 7 juni, 14.30
Film
Een koninkrijk voor een huis (Nederland, 1949, Jaap Speyer, Nederlands gesproken, zwart-wit, 89 min.)
Een koninkrijk voor een huis is een luchtige komedie over de naoorlogse woningnood. Regisseur Jaap Speyer – bekend van de Jordaanfilm De Jantjes (1934) – liet revueartieste Heintje Davids de rol spelen van de Amsterdamse marktkoopvrouw Heintje Blom. Zij krijgt van de gemeente kamers toegewezen in een villa aan de Apollolaan, tot groot ongenoegen van de deftige bewoners.

zondag 14 juni, 14:30
Cabaret
Blauw Steentje, Cabaret Kwatsch
Het duo David Simon en Menno van der Reis, met een selectie van hun tour de chant uit het programma Blauw Steentje.

zondag 21 juni, 14:30
Muziek
TIP TOP, Kleinkunst Academie
Liedjes uit de voorstelling TIP TOP door studenten van de Kleinkunst Academie.

Kijk voor alle evenementen op www.jhm.nl/evenementen
Alle evenementen zijn gratis met entreekaart van het JHM

Bijschrift afbeelding: Oh Pimprinella!, 1926. Collectie Jaap van Velzen.


Wanneer en waar

Expositieperiode was t/m 21 jun 2009

Joods Historisch Museum (JHM)
Nieuwe Amstelstraat 1
1011 PL Amsterdam
020-5310310

open: ma t/m zo 11.00-17.00, gesloten op Joods Nieuwjaar en Grote Verzoendag, entree € 15,00


Kunstenaar